Zarządzanie rozwojem przestrzennym na poziomie lokalnym staje się coraz trudniejsze. Mieszkańcy oczekują spełnienia coraz wyższych wymagań dotyczących funkcji publicznych i ogólnie wysokiej jakości życia, z czym wiążą się także wyzwania środowiskowe. Z drugiej strony samorządy muszą brać pod uwagę nadal niezaspokojone potrzeby mieszkaniowe dużej części rodzin, migracje do rozwijających się miast, potrzeby inwestycyjne przemysłu i usług.

W kolejnej ANALIZIE CELowej (2/2019) pt. „Alternatywne planowanie przestrzenne. Pozaustawowe procesy i narzędzia planowania przestrzennego na poziomie lokalnym” Michał Ciesielski przedstawia liczne narzędzia, które mogą przyczynić się do łatwiejszego, bardziej partycypacyjnego i często także szybszego sporządzania dobrej jakości lokalnych dokumentów planistycznych. Ich stosowanie wymaga od władz samorządowych elastycznego podejścia, korzystania z dodatkowych instrumentów, które nie są obecnie ujęte w ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, ani w ustawie rewitalizacyjnej czy krajobrazowej, ani też w ustawie o zasadach prowadzenia polityki rozwoju.

Te narzędzia to m.in. dodatkowe konsultacje społeczne, działania samorządu na lokalnym rynku nieruchomości, „masterplany”, uwzględnianie wymiaru przestrzennego w strategiach rozwoju czy politykach sektorowych np. w polityce mieszkaniowej czy komunikacyjnej. Wsparciem procesów plastycznych mogą być nawet działania marketingowe czy promocyjne, co obrazują przykłady z polskich i zagranicznych samorządów.

Michał Ciesielski – doświadczony planista miejski – zwraca też uwagę na uwarunkowania finansowe i organizacyjne włączania takich metod do praktyki funkcjonowania urzędu miasta czy gminy. Wspomina przy tym o możliwości korzystania z dofinansowania pozaustawowych działań planistycznych w ramach projektów realizowanych m.in. przez Fundację Rozwoju Demokracji Lokalnej. Odnotowuje, że choć działania pozaustawowe oznaczają większe koszty i zwiększone potrzeby szkolenia pracowników, owocują dużo lepszymi rozwiązaniami przestrzennymi w porównaniu ze stosowaniem wyłącznie rozwiązań ustawowych.

Zapraszamy do zapoznania się z ANALIZĄ (plik w formacie PDF)